Het Vlaams Energie- en Klimaatplan (VEKP 2021-2030) legt de doelstellingen en maatregelen vast voor transport, gebouwen, landbouw, afval en ESR-industrie (dit zijn de industriële bedrijven die niet onder het EU Emission Trade System vallen). Op 18 juli 2025 heeft de Vlaamse Regering een definitief Vlaams Energie- en Klimaatplan goedgekeurd. Het VEKP 2021-2030 geeft invulling aan de Vlaamse broeikasgasreductiedoelstelling in de ESR-sectoren van -40% tegen 2030 (t.o.v. 2005). De doelstelling voor België is echter onder impuls van het “Fit for 55”- EU pakket aangescherpt tot 47%.
Stand van zaken eind 2023
De sector ESR-industrie had in 2023 een uitstoot van 4,2 Mton CO2-eq. Dat komt overeen met 11% van de totale Vlaamse ESR-broeikasgasemissies.
De meerderheid (57%) van de emissies van de ESR-industrie is energie-gerelateerd. Die energie-gerelateerde emissies komen voort uit het fossiel energiegebruik van bedrijven die niet onder het EU ETS vallen – voor de verwarming van gebouwen (kantoren en andere werkruimtes) en voor warmte- en stoombehoeften van de bedrijven en uit het energieverbruik van o.a. heftrucks en machines in de bouwsector (‘offroademissies’).
De sectorale emissiedoelstelling voor de ESR-industrie werd vastgelegd op een uitstoot van 3,1 Mton CO2-eq tegen 2030.
Maatregelen voor komende jaren
Om bovenstaande doelstelling te realiseren, bevat het VEKP verschillende maatregelen.
- de vrijwillige energiebeleidsovereenkomsten (EBO’s) en het normerend kader voor energie-intensieve ondernemingen én niet energie-intensieve ondernemingen;
- investeringssteun door VLAIO: Ecologiepremie+ (EP+), Groener en Efficiënter Energiegebruik in de Industrie (GREEN) en Strategische ecologiesteun (STRES);
- de Ecoboostlening voor groene investeringen;
- evaluatie van het Pilootproject Transitiecontracten (TRACKS) en herhaling van bijpascontracten voor ESR-industrie;
- een verruimd toepassingsgebied van ondernemingen met een verplicht energiemanagementsysteem en een verplichte energieaudit, alsook een verruiming van de scope van energieaudits naar kosteneffectief gebruik of productie van hernieuwbare energie;
- vergroeningsscans voor bedrijven die overwegen om te investeren in een duurzame warmtetechnologie, om de technische en economische haalbaarheid van die investeringen te onderzoeken;
- de opmaak van een klimaatroadmap, -audit of -plan door ondernemingen;
- de premie na audit voor energiebesparende investeringen;
- een energietaxshift van elektriciteit naar fossiele brandstoffen.
In het VEKP wordt een inschatting gemaakt van de evolutie van de emissies van de ESR-industrie in de komende jaren tot en met 2030. Rekening houdend met de maatregelen en ambities die in het plan worden vooropgesteld, dalen de emissies volgens de prognose naar 3,1 Mton CO2-eq in 2030
